Zakonom o zaštiti stanovništva od zaraznih bolesti i Pravilnikom o imunizaciji i hemoprofilaksi protiv zaraznih bolesti definisano je, da između ostalog obavezna imunizacija obuhvata sistematsku imunizaciju djece i omladine određenog uzrasta.
Sistematsku imunizaciju započinje zdravstvena ustanova u kojoj je dijete rođeno, a nastavlja nadležna organizaciona jedinica doma zdravlja na čijem području dijete ima prebivalište. Nadležna služba doma zdravlja sačinjava evidenciju svih lica koja podliježu sistematskoj imunizaciji, formira kartoteku, planira i sprovodi imunizaciju, vodi evidenciju o tome, te licu koje se imunizuje zakazuje naredni termin sistematske imunizacije.
Sistematsku imunizaciju provode zdravstvene ustanove koje vode evidenciju o istoj, te ukoliko roditelj ili staratelj odbije da izvrši sistematsku imunizaciju, zdravstvena ustanova ima obavezu da o tome obavijesti zdravstvenu inspekciju.
Obzirom da inspekcija primarno ne raspolaže podacima o provođenju imunizacije, jer u skladu sa svojim nadležnostima ni ne učestvuje u istoj, u slučaju da zdravstvena ustanova dostavi podatke o roditelju koji odbija vakcinaciju, dalji postupak podrazumjeva službeno pozivanje roditelja da se izjasni da li i dalje odbija vakcinaciju, pri čemu se još jednom ukazuje na rizik od nevakcinisanja, kao i na novčane kazne koje zakon predviđa.
U 2025. i proteklom periodu 2026. godine republička zdravstvena inspekcija je na osnovu podataka dostavljenih od domova zdravlja uputila 158 poziva roditeljima u vezi sa obaveznom imunizacijom djece.
Pozivu inspektora do danas se nisu odazvala 24 lica. Od kontrolisanih 134 lica, šest roditelja je predočilo nalaz specijaliste pedijatrije o kontraindikacijama za imunizaciju djeteta, dok je 47 roditelja u međuvremenu vakcinisalo dijete o čemu je predočen vakcinalni karton. U 41 slučaju roditelji su se izjasnili da se ne protivi vakcinaciji, te im je ostavljen dodatni rok. Ukoliko nakon proteka roka roditelji ne dostave dokaz o izvršenoj vankcinaciji protiv istih će se podnijeti zahtjev za pokretanje prekršajnog postupka. U 40 slučajeva roditelja su na zapisnik inspektora odbili vakcinaciju dijeteta, te su bez odlaganja podnešeni zahtjevi za pokretanje prekršajnog postupka.
S obzirom na intezivne aktivnosti koje provodi JU „Institut za javno zdravstvo“ Republike Srpske, još jednom apelujemo na roditelje da ispoštuju ovu zakonsku obavezu jer cilj inspekcije nije kažnjavanje roditelja, već zaštita djece od bolesti koje mogu imati kobne posljedice.
